2. Uluslararası Kadın Çocuk Sağlığı ve Eğitimi Kongresi

2. Uluslararası Kadın Çocuk Sağlığı ve Eğitimi Kongresi Yıl:2017  Sayı: 2  Alan: Kongre

Cuma ÇAKMAK, Haşim ÇAPAR, Murat KONCA, Cahit KORKU
BİR HALK SAĞLIĞI SORUNU OLARAK ÇOCUKLARA YÖNELİK ŞİDDET: GAZETE HABERLERİ ÜZERİNDEN BİR ARAŞTIRMA
 
Şiddet bir halk sağlığı sorunudur. Şiddet tarihsel ve evrensel bir olgu olmakla beraber birçok disiplinin araştırma konusu olmaktadır. Çocuklara yönelik şiddet oldukça yaygındır ve çocukların kendilerini şiddete karşı yeterince koruyamamaları nedeniyle de çocuklara yönelik şiddetin araştırılması ayrıca önemlidir. Dünya Sağlık Örgütü, çocuklara yönelik şiddeti ‘‘çocuk istismarı ve çocuklara kötü muamele, sorumluluk, güven veya güç ilişkileri bağlamında, çocuğun sağlığı, yaşamı, gelişmesi veya onuru açısından fiili veya potansiyel zararla sonuçlanan her türlü fiziksel veya duygusal kötü muameleyi, cinsel istismarı, ihmali veya ihmalkâr davranışı, ticari veya başka amaçlı sömürüyü kapsar’’ şeklinde tanımlamıştır. Çocuk sağlığı açısından büyük travmalara yol açan aynı zamanda bir halk sağlığı sorunu olan şiddetin araştırılması ve çözüm önerilerinin sunulması bu olgunun etkilerini mininize etmeye yardımcı olabilir. Amaç: Bu çalışmanın amacı çocuklara yönelik şiddetin (fiziksel, cinsel, psikolojik, ekonomik) gazete haberleri üzerinden ortaya çıkarılmasıdır. Kapsam: Bu çalışmanın kapsamını tirajı yüksek üç ulusal gazetenin çocuklara yönelik şiddet haberleri oluşturmaktadır. Sınırlıklar: Araştırmanın sınırlılıkları resmi verilere ulaşma sorunu ve haberlerde duplikasyona düşme kaygısıdır. Yöntem: Araştırmacılar tarafından tirajı yüksek üç ulusal gazetenin güncel haber sayfalarına erişim sağlanarak arama motorlarına dayak, şiddet, çocuğun fiziksel istismarı, çocuğun cinsel istismarı gibi anahtar kelimeler girilerek haberlere erişim sağlanmıştır. Elde edilen haberlerin oldukça fazla olmasından ötürü araştırma 2015, 2016 ve 2017 yılları ile sınırlandırılmıştır. Haberlerin içerik analizi yapılmıştır. Duplikasyonu önlemek için araştırmacıların elde ettiği haberler karşılaştırılmıştır ve duplike haberler çıkarılmıştır. Yine anahtar kelimeler girilerek elde edilen haberlerden bazılarının çocuklara yönelik şiddet ile ilgisi olmadığı görülmüş ve bu haberler elenmiştir. Yapılan bu işlemler sonucunda 256 haberin analize uygun olduğu görülmüştür. Elde edilen veriler SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) 23.0 paket programı ile analiz edilmiş ve tanımlayıcı tipteki istatistikler elde edilmiştir. Tanımlayıcı tipteki istatistikler var olan durumun bir fotoğrafını çekmeye yöneliktir. Bulgular: Araştırma sonucunda 256 şiddet vakası tespit edilmiştir. Şiddete maruz kalan çocukların 186’sı (%72.7) kız, 70’i (%27.3) erkektir. Çocukların yaş ortalaması 11,64 ve standart sapması 4.37’dir. Çocukların karşılaştıkları şiddet türü sırasıyla; cinsel istismar 180 (%70.3), fiziksel şiddet 59 (23.1), tecavüz 12 (%4.7), cinsel taciz 5 (%1.9) vakadır. Çocukların en çok cinsel istismar ve fiziksel şiddete maruz kaldığı görülmektedir. Şiddete maruz kalan çocukların 8’inin (%3.1) zihinsel engelli olduğu görülmüştür. Şiddet vakalarının en çok görüldüğü iller ise sırasıyla; Diyarbakır 31 (% 12,10) , Bolu 24 (%9.37), İstanbul 22 (% 8,53), Zonguldak 16 (%6.25), Kayseri 16 (%6.25), Adana 15 (%5.85), İzmir 14 (5, 46), Antalya 13 (%5.27) olduğu tespit edilmiştir. Şiddetin en çok 110 (%42,7) vaka ile fiziksel mekânın dışında bir yerde meydana geldiği görülmektedir. Sonrasında ise şiddetin sırasıyla evde 85 (%33.20), okulda 43 (%16,80), yetiştirme yurdunda 5 (%1.95), kreşte 5 (%1,95), oyun parkında 4 (%1,56) ve okul servisinde 4 (%1.56) ortaya çıktığı görülmektedir. Şiddeti uygulayanların 229’u (%89,5) erkektir. Şiddet uygulayanların yaş ortalaması 36,07 ve standart sapması ise 16,46’dır. Şiddeti uygulayanların öz anne-baba 25 (%9,77), akraba 26 (%10.16), üvey anne-baba 8 (%3.13), öğretmen 42 (%16,41), arkadaş 29 (%11.33), bakıcı 6 (%2.34), servis şoförü 6 (%2.34) ve diğer kişilerden 114 (%44,53) oluştuğu tespit edilmiştir. Görüldüğü üzere yakın çevrenin kümülatif toplamı, şiddet eylemlerini gerçekleştirenlerin çocukların yakın çevresi olduğunu göstermektedir. Şiddet eylemi sonucunda şiddet mağduru çocukların durumuna bakıldığında, fiziksel ve ruhsal sağlıklarının bozulduğu 199 (%77.7), şiddete bağlı ölüm vakalarının ortaya çıktığı 20 (%7.8), bazı çocukların devlet koruması altına alındığı 19 (%7,4), hastanede tedavi edildiği 12 (%4.7), istem dışı gebelik vakalarının 3 (%1.2) olduğu ayrıca bazı çocukların ise şiddet eylemi sonucunda intihar ettiği 3 (%1.2) görülmüştür. Şiddet eylemini gerçekleştiren kişilere yönelik yapılan hukuki işlemlere bakıldığında 177’sinin (%45,7) yargıya intikal ettiği, 96’sının (%36.7) hapis cezasına çarptırıldığı, 40’ının (%15,6) tutuklandığı, 1’inin (0.4) arandığı, 1’inin (%0.4) beraat ettiği, 1’ine (%0.4) idari soruşturma açıldığı ve 2’sine (%0.8) de para cezası kesildiği görülmüştür. Sonuç: Çocuklara yönelik şiddet, çocukların yaşamı ve sağlıklı bir şekilde gelişimine ciddi zararlar vermektedir. Şiddetin en çok kız çocuklarına yönelik gerçekleşmesi nedeniyle, kız çocuklarını korumaya yönelik tedbirlerin öncelikli olarak alınması, zihinsel engelli çocuklara yönelik şiddetin varlığı nedeniyle, özel gereksinimi olan çocukların korunması gerekmektedir. Çocuklara yönelik şiddet edimlerinin çoğunluğu çocukların yakınındaki kişilerden ve erkeklerden kaynaklanmaktadır. Dolayısıyla, bu çevrenin bilinçlendirilmesi ve bu kişilerden kaynaklı şiddet eylemlerini engelleyecek yasal tedbirlerin alınması gerekir. Fiziksel, ruhsal ve toplumsal açıdan ciddi sorunlara neden olan cinsel istismar vakalarının diğer şiddet türlerine göre daha fazla görülmesi nedeniyle bu hususa ayrıca önem verilmelidir. Şiddet vakalarının diğer illere oranla bazı illerde daha fazla görüldüğü tespit edilmiştir. Dolayısıyla bu illerin sosyolojik olarak araştırılması, şiddet vakalarının engellenmesine yönelik bilgiler sağlayabilir. Toplum ruh sağlığının bir göstergesi olan şiddet sonucunda, çocukların fiziksel ve ruhsal sağlıkları bozulmakta ve ölümler meydana gelmektedir. Sonuç olarak çocuğa yönelik şiddetin kapsamlı olarak araştırılması ve şiddetin önlenmesi için gerekli tedbirlerin alınması önem arz etmektedir

Anahtar Kelimeler: Şiddet, Halk Sağlığı, Sağlık, İstismar, Dayak, Çocuğa Fiziksel Şiddet, Çocuğun Cinsel İstismarı


 


Keywords: