2. Uluslararası Kadın Çocuk Sağlığı ve Eğitimi Kongresi

2. Uluslararası Kadın Çocuk Sağlığı ve Eğitimi Kongresi Yıl:2017  Sayı: 2  Alan: Kongre

Meltem DEMİRGÖZ BALl, Ayla ERGİN
SİGARA KULLANIMI VE KADIN SAĞLIĞI
 
Sigara kullanımı organların hemen tamamını etkileyen, birçok hastalığa neden olan ve kullanan bireylerde genel sağlığı azaltan bir etkiye neden olmaktadır. Güncel verilere göre 2014 yılında tüm dünyada 5.8 trilyon sigara içildiği ve mevcut durumda 1.1 milyar kişinin aktif kullanıcı olduğu tahmin edilmektedir. İçinde yaklaşık 4000 kadar kimyasal madde barındıran sigara her altı dakikada bir kişinin doğrudan ya da dolaylı olarak ve her yıl 600 binden fazla kişide pasif içiciliğe bağlı olarak olan hayatlarını kaybetmektedirler. HIV, yasadışı ilaç ve alkol kullanımı ve motorlu araç yaralanmalarına sigara kullanımı eşlik ettiği zaman daha ölümcül sonuçlara neden olmaktadır. Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalıklarının (KOAH) % 80’inin nedeni de sigaraya bağlanmaktadır. Sigaranın koroner kalp hastalık riskini 2-4 kat, inme riskini 2-4 kat, erkeklerde akciğer kanseri riskini 25 kat ve kadınlarda akciğer kanseri riskini 26 kat artırdığı tahmin edilmektedir. Sigara içimi sıklıkla erkeklere atfedilmiş bir davranış olmakla birlikte, güncel verilere göre sigara kullanımı kadınlar arasında da hızla artmaktadır. 2017 yılı itibariyle 176 milyon adölesan kadının sigara kullandığı bildirilmektedir. Özellikle büyük sigara şirketleri, sigara kullanımının kadın haklarına sahip çıkma ve toplumsal cinsiyet eşitsizliğine karşı duruş sergileme ile ilişkilendiren bir algı operasyonu yapmaktadırlar. İlaveten cazibeli, seksi, başarılı, özgüveni yüksek kadınlar sigara kullanır algısı yaratarak pazar paylarını artırmaktadırlar. Sigara paketlerinin kadınlara daha fazla hitap eden tasarımları, sigaraya ilave edilen tatlandırıcılar ve sigara şirketlerinin sosyal sorumluluk projelerine destek ve sponsor olmaları kadınlar ve tüm toplumda sigara kullanımının kabul edilebilirliğini artırmaktadır. Özellikle kadınların zayıf olması gerekliliği üzerine oturtulan kadın algısı sigaranın zayıflatıcı etkisi nedeniyle kullanımını kadınlar arasında belirgin şekilde artırmaktadır. Sigara kullanımı kadın ve erkekler üzerine ciddi sağlık problemleri yaşatmakla birlikte neden olduğu bazı durumlar sadece kadın cinsiyetine özgüdür. Ayrıca kadınların tüm dünyada daha düşük gelir ve eğitim seviyesine sahip savunmasız grup olduğu göz önünde bulundurulduğunda sigarayı bırakabilme olasılıkları da erkeklerden daha düşük olmaktadır. Amaç: Bu derlemenin amacı, sigara kullanımı ile kadın sağlığı sorunları arasındaki ilişkiyi teorik çerçevede incelemektir. Ayrıca bu çalışma derleme niteliğinde olduğundan etik kurul /kurum izni gerektirmemektedir. Yöntem: Bu çalışmanın konusu ile ilgili literatür taraması ilgili arama motorları taranarak yapılmıştır. Kapsam: Yapılan çalışmalar birçok kanser ve kronik hastalığın sigara kullanımı ile ilişkili olduğunu göstermektedir. Kadınlarda en fazla görülen meme kanseri ile sigara kullanımı arasında belirgin bir ilişki saptanmazken, güncel çalışmalarda sigara kullanan kadınlarda meme kanseri görülme sıklığının arttığı belirlenmiştir. • Bütün akciğer kanserlerinin %90’ının nedeni sigara kullanımına bağlıdır ve kadınlar her yıl meme kanserinden daha fazla akciğer kanserinden hayatlarını kaybetmektedir. • Sigara kullanan kadınlar kullanmayan kadınlara göre iki kat daha fazla servikal kansere yakalanma riski altındadır. • Uterin kanser oluşma riski sigara kullanan kadınlarda belirgin şekilde artmıştır. • Sigaranın en olumsuz yan etkilerinden biri de kemik sağlığı üzerine olan etkisidir. Özellikle sigara kullanan kadınlar postmenopozal döneme ulaştıklarında hiç kullanmayan kadınlara göre daha fazla kırılgan kemiklere sahiptir. Hemen daima özellikle pelvis kemik kırılmaları riski altındadırlar. • Sigara kadın ve erkeklerde beklenen yaşam süresini yaklaşık 10 yıl öne çekmektedir. • Anne sigara içerse çocuğunda astım atakları gelişme riski anlamı oranda artmaktadır. • Anne sigara kullandığı zaman sıklıkla vaktinin büyük bölümünü annesi ile geçiren bebekte etkilenmektedir. Nitekim annesi sigara kullanan bebeklerde prematür ölüm ve pasif içiciliğe bağlı sağlık sorunları gözlenmektedir. Çocukluk çağında ise pasif içiciliğe bağlı kulak infeksiyonları, alt solunum yolu hastalıkları, daha sık ve daha şiddetli astım atakları, akciğer gelişiminde yavaşlama, öksürük ve hırıltılı solunum, balgam ve nefes darlığı gelişmektedir. Anne ya da babası sigara kullana gençler sigaraya kullanımına daha yatkın özellik göstermektedirler. • Sigara kullanımı erken doğum, ölü doğum, düşük doğum ağırlıklı fetüs, ani ölü bebek sendromu, ektopik gebelik ve orofarengeal yarık oluşan fetüs doğma riskini anlamlı şekilde artırmaktadır. Sigara kullanan erkekte sperm sayı ve kalitesinin düşmesi infertiliteye yol açmakta ve doğum defekti ve abortus yaşanma riskini artırmaktadır. • Sigaranın kadın cinselliği üzerine etkisiyle ilgili yapılan çalışmalarda sigara içen kadınlarda içmeyenlere göre cinsel fonksiyon bozukluğunun daha sık görüldüğü bildirilmektedir. Bazı araştırmacılar sigaranın kadınlarda özellikle lubrikasyon ve geç orgazm olmayla ilişkili olduğunu rapor etmelerine karşın, sigara içen kadınların cinsel fonksiyon bozukluğu ile ilgili patofizyolojik mekanizmalar halen net değildir. • Sigaranın vasküler patoloji üzerine negatif etkisini ortaya koyan çalışmalarda, sigara içen kadınların, uterin, klitoral ve labial kan akım rezistansının içmeyenlere göre yüksek olduğu bildirilmiştir • Sigara kullanan kadınlar ağrılı menstrüel döngü, düzensiz kanama ve menopoza erken girme gibi sağlık sorunları deneyimleyebilmektedir. • Sigara kullanan kadınların sesleri kalınlaşmakta, ciltleri yaşlanmakta ve bozulmaktadır. Sonuç ve Öneriler: Sonuç olarak tütün ve sigara şirketleri giderek pazarlarını daha yoksul ve daha az öğrenim görmüş kitlelere kaydırmaktadır. En az dirençli gördükleri grup olan kadınlar ve gençler çok büyük risk altındadırlar. Sağlığa ve eğitime daha az kaynak ayırabilen ve bulaşıcı hastalıklar gibi hastalıkların yükü altında ezilen ülkelerde tütün/sigara nedeniyle oluşan sağlık sorunları ile baş edememektedir. Bütün bu nedenlerden dolayı hedef kitlesi aslında kadın olan sigara pazarının farkında olarak öncelikle sigaraya başlamama ve başlandı ise etkin bırakma stratejileri ile mücadele edilmelidir.

Anahtar Kelimeler: Sigara, Kadın, Kadın Sağlığı


 


Keywords: