2. Uluslararası Kadın Çocuk Sağlığı ve Eğitimi Kongresi

2. Uluslararası Kadın Çocuk Sağlığı ve Eğitimi Kongresi Yıl:2017  Sayı: 2  Alan: Kongre

Neslihan YILMAZ SEZER, İlknur Münevver GÖNENÇ, Menekşe Nazlı AKER, Nazan ÇAKIRER ÇALBAYRAM
EBELİK BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN; EBELİK MESLEĞİNİN DÜNÜ, BUGÜNÜ VE GELECEĞİ HAKKINDAKİ GÖRÜŞLERİNİN SWOT ANALİZİ İLE İNCELENMESİ
 
Bir mesleğin gelişiminde mesleki beklentiler önemlidir. Mesleki beklenti, bireyin önceki deneyimlerden yola çıkarak gelecekte gerçekleşmesini umduğu durumları içermektedir. Bireylerin, öğrenciliklerinden itibaren, meslekleri ile ilgili beklentileri oluşmaya başlamaktadır. Bu nedenle öğrencilerin görüşlerinin belirlenmesi mesleki algılarının ortaya konması açısından gereklidir. Bireyler meslekleri ile ilgili geleceğe yönelik planlama yaparken mesleklerinin olumlu-olumsuz yönleri ve kendilerini bekleyen tehdit ve fırsatların farkında olmalıdır. Bu nedenle bu çalışmanın ebelik öğrencilerin gelişimine katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Amaç: Bu araştırmanın amacı ebelik bölümü dördüncü sınıf öğrencilerinin, ebelik mesleğinin dünü, bugünü ve geleceği hakkındaki görüşlerini belirlemektir. Kapsam: Araştırmanın evrenini Ankara’da bir üniversitenin ebelik bölümünde öğrenim gören dördüncü sınıf öğrencileri oluşturmuştur. Örneklemini ise çalışmaya katılmayı kabul eden 25 öğrenci oluşturmuştur. Sınırlıklar: Araştırma yüksek maliyet ve zaman gerektirdiğinden, bir üniversitenin ebelik bölümü öğrencileri ile sınırlandırılmıştır. Yöntem: Araştırmada niteliksel bir araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini Ankara’da bir üniversitenin ebelik bölümünde öğrenim gören mezuniyet aşamasındaki 4. sınıf öğrencileri oluşturmuştur. Örneklemini ise çalışmaya katılmayı kabul eden 25 öğrenci oluşturmuştur. Araştırmaya katılan öğrencilere kompozisyon formu verilerek konu ile ilgili görüşlerini yazmaları istenmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde içerik analizi yöntemi kullanılarak, veriler SWOT analizine uygun olarak gruplandırılmıştır. Bu araştırma için Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dekanlığı’ndan Tarih: 17.01.2017 Sayı:78273711-044-E.270 kurum izni alınmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan öğrencilerin yaş ortalamasının 22.2 olduğu saptanmıştır. Görüşmelerden elde edilen veriler dört ana temada toplanmıştır. Bunlar; ebelik öğrencilerinin ebelik mesleğinin geçmişteki durumuna ilişkin görüşleri, ebelik öğrencilerinin ebelik mesleğinin günümüzde ülkemizdeki durumuna ilişkin görüşleri, ebelik öğrencilerinin ebelik mesleğinin günümüzde dünyadaki durumuna ilişkin görüşleri ve ebelik öğrencilerinin ebelik mesleğinin gelecekteki durumuna ilişkin görüşleri şeklindedir. Öğrenciler, ebelerin kadınlar, gebeler ve anneler ile yakın iletişim halinde olmalarını, doğumda söz sahibi olmalarını ve mesleklerini sevmelerini mesleğin geçmişteki güçlü yönü olarak ilk üç sırada, eğitimin ve teorik bilginin yetersiz olmasını, usta çırak ilişkisinin olmasını ve uygulamada kanıtların yetersiz olmasını mesleğin geçmişteki zayıf yönleri olarak belirtmişlerdir. Ayrıca ebelerin toplum tarafından saygın görmelerini, kadınlara ulaşabilir olmalarını ve danışmanlık konusunda söz sahibi olmalarını geçmişte ki fırsatları olarak, yetersiz bilgi nedeniyle hatalı uygulama yapma risklerini, güncel bilgilere ulaşamamalarını ve yasal haklarının sınırlı olmasını ise geçmişteki tehditleri olarak değerlendirmişlerdir. Öğrenciler, mesleğin bugünü için, ülkemizde eğitim sistemine verilen önemin artmasını, bilgi düzeylerinin artmasını ve farklı meslek gruplarıyla iletişim halinde olmalarını, dünyada ise ebeliğin evrensel bir meslek olmasını, statüsünün iyi olmasını ve gebelik takibinde ve doğum eyleminde ebenin primer olarak rol almasını ebeliğin güçlü yönleri olarak ifade etmişlerdir. Ülkemizde ebelerin devlet kurumlarında istihdamının sınırlı olması, çalışma saatlerinin yoğun olması ve çalışma şartlarının zorluğu, dünyada ise küresel mesleki dayanışmanın yetersiz olması, mesleğinin statüsünü arttıracak uluslararası ortak çalışmalara ihtiyaç duyulması ve evrensel görev, yetki ve sorumlulukların tanımlanmasına ve arttırılmasına ihtiyaç duyulmasını mesleklerinin zayıf yönleri olarak ilk üç sırada belirtmiştir. Ebelerin iş bulma imkanının iyi olması, gerekli malzemelere erişim kolaylığının olması ve tercih edilen bir meslek olması mesleğin ülkemizdeki bugünkü fırsatları olarak, hastaneler ve sağlık kuruluşlarının fazla olması, eğitime önem verilmesi, meslekte gelişmiş ülkelerin olması ise mesleğin evrensel fırsatları olarak bildirmişlerdir. Malpraktis, ebelerin görevlerinin farklı meslek gruplarına dağıtılması, hekimlerin doğum eyleminde daha aktif rol almaları ve doğum koçluğunun yaygınlaşması ise öğrenicilerin meslekleri açısından ülkemizde ve dünyada tehdit olarak algıladığı durumlar olarak belirlenmiştir. Öğrenciler mesleklerini ilerde daha saygın, değer verilen, daha aktif rol alan ve otonomi sahibi olan bir meslek olarak görmek istediklerini ifade etmişlerdir. Bu amaçla mesleki haklarını savunmaları, birlik olmaları ve lisansüstü eğitim almaları gerektiğini belirtmişlerdir. Sonuç: Ebelik öğrencilerinin, ebelik mesleğinin gerek geçmişte, gerekse bugün ülkemizde ve dünyadaki konumu hakkında güçlü-zayıf yönleri, fırsatları ve tehditleri konularında bildirdikleri görüşleri, farkındalıklarının yüksek olduğunu düşündürmüştür. Bu farkındalık gelecekteki ebelik mesleğine ilişkin görüşlerine de yansımaktadır. Öğrencilerin bu görüşleri doğrultusunda mezun olduktan sonra ebelik mesleğinin gelişimin olumlu yönde katkı sağlayacakları düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Ebelik Öğrencileri, Ebelik, SWOT Analizi


 


Keywords: