SUBMISSIONS

SUBMISSION DETAIL

Pnar KARA, Even NAZK
 


Keywords:



KADINLARDA KANSER TARAMA PROGRAMLARI
 
Kanser, kresel olarak ikinci lm nedenidir. Kanserin sebep olduu lmler, tarama programlaryla kanser erken dnemde tanlanarak nlenebilmektedir. Kadnlarda uluslararas kanser tarama programlar meme, serviks ve kolorektal kanser iin yaplmaktadr. Meme kanseri, dnya genelinde kadnlarda en sk tanlanan kanser trdr ve yeni kanser vakalarnn yarsn oluturmaktadr. te yandan, kresel olarak kanserin neden olduu lmlerde ikinci sradadr. Servikal kanser, dnya apnda kadnlar arasnda en yaygn drdnc kanserdir. Kresel olarak en yaygn ilk be kanserden biri olan kolorektel kanser ise dnya leinde drdnc srada yer almakta olup, kanserden lmlerin en yaygn nc nedenidir. Kolorektal kanser prevelans, insidans ve mortalitesi Asya lkelerinde en yaygndr. Bu kanserler, tarama yntemleriyle premalign evrede tespit edilerek maliyet etkin ve basit protokollerle tedavi edilebilmektedir. Meme, serviks ve kolorektral kanserlerin neden olduu lmlerin nlenmesinde, her bir kanser tr iin bir lkeden dierine deien kamu destekli tarama programlar yrtlmektedir. Meme kanseri taramasnda standart uygulama mamografi, servikal kanserde HPV testi veya Pap-smear testi ve kolorektal kanserde gaitada gizli kan ile kolonoskopidir. Ancak, uluslararas lekte belirlenen tarama programlarna katlmlar yetersiz kalmakta ve nlenebilir bir salk sorunuyla mcadele zorlamaktadr. Tarama programlarnda etkili stratejilerin uygulanmas, kadn salk bakm kalitesinin artrlmas ve kadnlara optimal salk hizmeti sunulmas iin nem tamaktadr. Bu nedenle, kadn salnn korunmas, gelitirilmesi ve hedeflenen salk bakm kalitesine ulalmas iin; kadn doum hemirelerinin birinci basamak salk kurumlarnda ncelikli olmak zere, tm birimlerde kanta dayal bilgiler erevesinde eitim ve danmanlk sunmalar gerekmektedir. ORCID NO: 000-0001-6710-6713

Anahtar Kelimeler: Meme kanseri, Servikal kanser, Kolorektal kanser, Kadn sal, Tarama program